Publicación:
Revitalizar los juegos tradicionales para desarrollar competencias matemáticas en una Institución Educativa Inicial EIB de Apurímac

dc.contributor.advisorGamarra Bozano, Gladyses_ES
dc.contributor.authorCervantes Ruiz, Wendy Luzes_ES
dc.contributor.authorObregon Romero, Carla Jimenaes_ES
dc.date.accessioned2026-03-11T22:16:42Z
dc.date.available2026-03-11T22:16:42Z
dc.date.issued2025
dc.description.abstractLa presente investigación tuvo como objetivo implementar juegos tradicionales para promover el desarrollo de competencias matemáticas en niños de cinco años de una Institución Educativa Inicial EIB de Apurímac. El estudio se enmarca en un enfoque cualitativo, con diseño de investigación acción, y se desarrolló en tres etapas: diagnóstico, implementación y evaluación. La muestra estuvo conformada por 15 padres de familia, 1 docente y 15 niños de 5 años. Durante la etapa de diagnóstico, se recogió información mediante 15 entrevistas semiestructuradas a madres de familia, una entrevista a la docente del aula, un taller de sensibilización con padres, y una escala de estimación a 15 niños que permitió identificar el nivel de aprendizaje en nociones matemáticas de estos. En la etapa de implementación, se ejecutó un proyecto de aprendizaje basado en juegos tradicionales para desarrollar las competencias matemáticas, cuyas actividades de aprendizaje se registraron y reflexionaron en un cuaderno de campo y se evaluaron con una escala de estimación. Finalmente, en la etapa de evaluación, se analizaron los avances delos niños en las competencias matemáticas y el desempeño de la docente practicante mediante una lista de cotejo. Se concluyó que los juegos tradicionales relacionados con actividades chacareras favorecen el aprendizaje matemático, ya que son vivenciales, contextualizados y cercanos a la realidad cultural de los niños.es_ES
dc.description.abstractThis research aimed to implement traditional games to promote the development of mathematical skills in five-year-old children at an Early Childhood Education Institution (EIB) in Apurímac. The study followed a qualitative approach, with anaction research design, and was conducted in three stages: assessment, implementation, and evaluation. The sample consisted of 15 parents, one teacher, and 23 five-year-old children. During the assessment stage, information was collected through 15 semi-structured interviews with mothers, one interview with the classroom teacher, an awareness workshop with parents, and a checklist administered to 15 children to identify their level of mathematical learning. In the implementation stage, two learning projects based on two traditional games were implemented to develop mathematical skills. The learning activities were recorded and reflected upon in a field journal and evaluated using a numerical rating scale. Finally, in the evaluation stage, the children's progress in mathematical skills and the student teacher's performance were analyzed using a checklist. It was concluded that traditional games related to farm and live stock activities promote mathematical learning, as they are experiential, contextualized, and relevant to children's cultural reality.es_ES
dc.description.abstractKay yachay maskaypa munayninqa karqan ñawpaq pukllaykunata purichinanpaq, pichqa watayuq wawakunapi yupay yachaykunata wiñachinankupaq, Apurímac llaqtapi Institución de Educación Inicial (EIB) nisqapi. Kay yachayqa qatirparqa enfoque cualitativo nisqawan, huk diseño de investigación de acción nisqawan, chaynallataq kimsa etapakunapi ruwasqa karqa. Chay muestrapiqa 15 mamakuna, 1 yachachiq, 15 pichqa watayuq warmakuna karqaku. Qawapay etapa nisqapiqa, willakuykunata huñurqaku chunka pichqayuq tapukuy maskapay nisqawanmamakunawan, huk tapukuy yachachiqwan yachay wasipi, huk taller deconcientización nisqawan tayta mamakunawan, chaynallataq huk lista de comprobación nisqawan 15 warmakunaman qusqa, chaymi permitirqa riqsichiytanivel de aprendizaje nisqankuta nociones matemáticas nisqapi. Etapa de implementación nisqapiqa iskay yachay proyecto kunam ruwakurqa iskaytradicional pukllaykunapi hapipakuspa, chaynapi matemáticas nisqa yachaykunatawiñachinapaq. Yachay ruwaykunam qillqasqa karqa, chaymantam yuyaymanasqakarqa diario de campo nisqapi qillqasqa, chaymantam chaninchasqa karqa escala de calificación yupaykuna nisqawan. Tukuyninpiqa, chaninchay etapapi, wawakunayupay yachaypi ñawpaqman purisqankuta, yachakuq yachachiqpa ruwayninta ima,huk lista de comprobación nisqawan taqwirirqanku. Tukuchikurqataqmi, chakra llamkaywan, uywa uywaywan tupaq ñawpaqmantaraq pukllaykunaqa matemáticas yachayta kallpanchan, chaymi experiencial, contextualizado, chaynallataq warmakunapa realidad culturalninman hichpallan.es_ES
dc.formatapplication/pdfes_ES
dc.identifier.other215354es_ES
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12866/18368
dc.language.isospaes_ES
dc.publisherUniversidad Peruana Cayetano Herediaes_ES
dc.publisher.countryPEes_ES
dc.rightshttps://purl.org/coar/access_right/c_abf2es_ES
dc.rights.urihttps://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/deed.eses_ES
dc.subjectEducación Intercultural Bilingüees_ES
dc.subjectJuegos Tradicionaleses_ES
dc.subjectCompetencias Matemáticases_ES
dc.subjectNivel Iniciales_ES
dc.subject.ocdehttps://purl.org/pe-repo/ocde/ford#1.01.00es_ES
dc.subject.ocdehttps://purl.org/pe-repo/ocde/ford#5.03.01es_ES
dc.titleRevitalizar los juegos tradicionales para desarrollar competencias matemáticas en una Institución Educativa Inicial EIB de Apurímaces_ES
dc.typehttp://purl.org/coar/resource_type/c_7a1fes_ES
dspace.entity.typePublication
renati.advisor.dni07964576
renati.advisor.orcidhttps://orcid.org/0000-0002-3268-1061es_ES
renati.author.dni71657966
renati.author.dni71846231
renati.discipline111086es_ES
renati.jurorMaurial Mackee, Mahia Beatrizes_ES
renati.jurorAhuanari Petsa, Albertoes_ES
renati.jurorAlmonacid Leya, Leo Lamanes_ES
renati.levelhttps://purl.org/pe-repo/renati/level#tituloProfesionales_ES
renati.typehttps://purl.org/pe-repo/renati/type#tesises_ES
thesis.degree.disciplineEducación Inicial Intercultural Bilingüees_ES
thesis.degree.grantorUniversidad Peruana Cayetano Heredia. Facultad de Educaciónes_ES
thesis.degree.nameLicenciado en Educación Inicial Intercultural Bilingüees_ES

Archivos

Bloque original

Mostrando 1 - 1 de 1
Cargando...
Miniatura
Nombre:
Revitalizar_CervantesRuiz_Wendy.pdf
Tamaño:
2.69 MB
Formato:
Adobe Portable Document Format
Descripción:

Bloque de licencias

Mostrando 1 - 1 de 1
Cargando...
Miniatura
Nombre:
license.txt
Tamaño:
1.82 KB
Formato:
Item-specific license agreed upon to submission
Descripción: